Libya Meclisi'nden Anlaşma Onayı
Libya Temsilciler Meclisi, Türkiye ile 2019 yılında imzalanan deniz yetki alanları mutabakatının onaylanmasını sağladı. Bu gelişme, Libya'nın doğu ve batısındaki yönetimlerden olumlu yanıt aldı. Meclis, aynı oturumda 2020 yılında muhtırayı reddeden önceki kararlarını da iptal etti.
20 Ekim 2023 tarihinde Bingazi'de toplanan Meclis, bu önemli kararı oybirliği ile kabul etti. Böylece Türkiye ile olan siyasi ilişkilerin yeniden ivme kazanması bekleniyor. Aynı zamanda, iki ülkenin işbirliğini artıracak adımlar atılması da öngörülüyor.
Hafter'den Destek Açıklamaları
Libya Ulusal Ordusu (LNA) Genel Komutan Yardımcısı Saddam Hafter, Meclis'in aldığı bu kararı olumlu karşıladı. Hafter, kararın Libya'nın ulusal çıkarlarını koruma adına önemli bir adım olduğunu vurguladı.
Hafter, anlaştıkları koşulların Libya'nın Akdeniz'deki haklarını koruyarak ekonomisine katkı sağlayacağına inandığını ifade etti. Ayrıca, bu gelişmenin Türkiye ile daha güçlü işbirlikleri kurulmasına zemin hazırlayacağını belirtti.
Trablus Hükümeti de Anlaşmaya Destek Verdi
Trablus merkezli Ulusal Birlik Hükümeti (UBH) ise Meclis'in onayladığı kararın olumlu bir gelişme olduğunu açıkladı. Dışişleri Bakanlığı, bu kararın iki ülke arasındaki ilişkilerin güçlenmesine katkı sağlayacağına dikkat çekti.
Trablus Yüksek Devlet Konseyi, bu yöndeki adımı Libya’nın egemenlik haklarını güvence altına alacak bir ortak tutum olarak değerlendirdiklerini belirtti. Yüksek Devlet Konseyi ayrıca muhtıranın onaylanmasının yasal süreçlerini hızlandırmasını bekliyor.
AB ve Yunanistan'dan Tepkiler
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Libya'nın aldığı Meclis kararını derin üzüntüyle karşıladıklarını duyurdu. Von der Leyen, AB'nin bu konudaki tutumunun 2019'dan bu yana değişmediğini ifade etti. Ayrıca, anlaşmanın üçüncü ülke egemenlik haklarını ihlal ettiği, deniz hukuku açısından hükümsüz olduğu yönünde ifadelerde bulundu.
Yunanistan Dışişleri Bakanlığı da Meclis tarafından alınan kararın kendi deniz yetki alanlarına karşı bir ihlal olduğunu belirterek reddetti. Yunanistan, Türkiye ile Libya arasındaki anlaşmayı, kendi çıkarlarını tehlikeye atan bir durum olarak görüyor.
Türkiye'den Uluslararası Hukuka Vurgu
Türk Dışişleri Bakanlığı, muhtıranın uluslararası hukuk ve hakkaniyet içinde sunulduğuna dikkat çekti. Bakanlık, bu anlaşmanın iki ülke arasındaki işbirliğini pekiştirecek bir temel oluşturduğunu ifade etti.
Bakanlık ayrıca, Libya ve Türkiye'nin karşılıklı çıkarları doğrultusunda bir işbirliği geliştirmeyi hedeflediğini bildirdi. Libya'daki politik gelişmelerin bölge istikrarı için kritik önem taşıdığına vurgu yapıldı.
Altı Yıl Süren İhtilafın Sonuçları
Bu mutabakat, 2019 yılında Türkiye ile Libya arasındaki Ulusal Mutabakat Hükümeti arasında imzalanmış ve doğudaki Temsilciler Meclisi tarafından önceki yıl reddedilmişti. Ancak, 2023 itibariyle Türkiye ve Libya arasındaki ilişkilerde bir yumuşama süreci gözlemleniyor.
Söz konusu muhtıra, bölgesel güçlerin deniz yetki alanları üzerindeki haklarını sorgulatan bir tartışmayı beraberinde getirmekte. Yunanistan ise Türkiye-Libya anlaşmasını takiben Mısır ile kendi muhtırasını imzalamıştı ve bu durum bölgede daha karmaşık dinamiklerin doğmasına sebep olmuştur.
