Hindistan ve Rolls-Royce Ortaklığı
Hindistan, gelişmekte olan 5. nesil savaş uçağı AMCA için İngiliz Rolls-Royce ve Reliance Industries ile önemli bir ortaklık kurdu. Bu iş birliği, yerli motor geliştirme çabasını destekleyecek ve ülkenin savunma sanayisinde büyük bir dönüşüm yaratmayı hedefliyor.
Reliance Industries, AMCA programı çerçevesinde, Rolls-Royce ile birlikte yerli bir savaş uçağı motorunun tasarımını ve üretimini geliştirmeyi amaçlıyor. Buna ek olarak, Hindistan'da bir Havacılık Gaz Türbini Kompleksi (Aerospace Gas Turbine Complex) kurulması planları da üzerinde durulmakta. Bu tesisle birlikte motorun tasarım ve üretim süreçlerinin Hindistan'da gerçekleştirilmesi bekleniyor.
Ortaklığın temel hedeflerinden biri, yerel kaynakların kullanılması ve yerel mühendislik yeteneklerinin geliştirilmesidir. Bu yaklaşım, Hindistan’ın savunma sanayisinde bağımsızlık hedeflerini güçlendirecek bir adım olarak öne çıkıyor.
Teknoloji Transferi ve Uzun Vadeli İş Birliği
Rolls-Royce'un sunduğu teklifte sadece motor tedariği değil, aynı zamanda teknoloji transferi de söz konusu. İngiliz şirket, Hindistan'da motor geliştirme sürecinde yerel mühendislik bilgi birikiminin artırılması için iş birliği yapma niyetinde. Ayrıca, bu program kapsamında oluşacak fikri mülkiyet haklarının tamamen Hindistan’a ait olaması teklif ediliyor.
Reliance Industries'in Yönetim Kurulu Üyesi Anant Ambani, bu iş birliğinin Rolls-Royce’un geniş mühendislik kapasitesi ile Reliance’ın üretim yeteneklerini bir araya getireceğini belirtti. Rolls-Royce CEO'su Tufan Erginbilgiç de, bu ortaklığın Hindistan’da güçlü bir havacılık ekosisteminin kurulması için kritik öneme sahip olduğunu vurguladı.
Buna karşın, Hindistan henüz yeni motor için kesin bir yabancı teknoloji ortağı seçmiş değil. Bu durum, AMCA motorunun geliştirilmesi sürecinde belirsizlik yaratıyor.
AMCA Savaş Uçağı ve F414 Motoru Kullanımı
AMCA'nın ilk versiyonlarının, ABD merkezli GE Aerospace’ın geliştirdiği F414 turbofan motorları ile donatılması planlanıyor. Öte yandan, Rolls-Royce sadece motor tedarik sürecinin bir parçası olmayacak; Hindistan’ın kendi motorunu geliştirme ihtimali rekabeti artırmış durumda.
Fransız Savunma firması Safran da Hindistan ile iş birliği yaparak yeni bir savaş uçağı motoru geliştirme çalışmalarına devam ediyor. Bu bağlamda, Hindistan Savunma Bakanı Rajnath Singh, Ağustos 2025’te Safran ile motor geliştirme süreçlerine başlanacağını belirtmişti. Böylece, Safran ile geliştirilecek motor AMCA’nın ileri düzey versiyonlarında kullanılacak.
Rolls-Royce’un Reliance ile iş birliği ise AMCA'nın gelecekteki motoruna yeni bir rekabet unsuru getiriyor ve bu durum paranın ve uzmanlığın nasıl yönlendireceği konusunda belirsizlik oluşturuyor.
AMCA Programında Geliştirme Hedefleri
Hindistan, AMCA programına yönelik geliştirme modelini 2025'te resmen onaylamıştı. Program, devlet destekli Havacılık Geliştirme Ajansı (ADA) tarafından yürütülüyor. Çift motorlu ve düşük görünürlük özelliklerine sahip 5. nesil savaş uçağı için, özel sektörün de geliştirme sürecine dahil edilmesi sağlanıyor.
Hindistan’ın destekleyeceği yerel şirketlerin AMCA programına katılımları teşvik ediliyor. İlk AMCA prototipinin 2028’de tamamlanması bekleniyor ve bu uçak, Hindistan Hava Kuvvetleri'nin gelecekteki muharip filosunun bel kemiği olmayı hedefliyor.
Sonuç olarak, Rolls-Royce'un teknoloji transferi ve yerli motor geliştirme konusunda sunduğu iş birliği, Hindistan'ın savunma sanayinde bağımsızlığını artırma hedeflerine önemli bir katkı sağlıyor.
